აშშ-ის პრეზიდენტმა დონალდ ტრამპმა განაცხადა, რომ ირანთან მიმდინარე მოლაპარაკებები კონსტრუქციულ რეჟიმში მიმდინარეობს. მისი თქმით, დიპლომატებს დავალებული აქვთ, პროცესი არ დააჩქარონ, რადგან „დრო მათ მხარესაა“.

ახალი მიდგომა ირანთან

ტრამპი ხაზს უსვამს, რომ მიმდინარე დიალოგი რადიკალურად განსხვავდება 2015 წლის „ირანული ბირთვული შეთანხმებისგან“ (JCPOA), რომელსაც ის ქვეყნის ისტორიაში ერთ-ერთ ყველაზე ცუდ გარიგებად მოიხსენიებს. პრეზიდენტის თქმით, ირანმა კარგად უნდა გააცნობიეროს, რომ ბირთვული იარაღის შექმნა ან შეძენა დაუშვებელია.

ირანული სააგენტო Tasnim-ის ინფორმაციით, შეთანხმების პროექტი ითვალისწინებს ჰორმუზის სრუტეში საზღვაო მიმოსვლის ომამდელ ნიშნულამდე დაბრუნებას 30 დღის ვადაში. ამავე წყაროს ცნობით, გარიგება მოიცავს საომარი მოქმედებების შეწყვეტას ყველა ფრონტზე, მათ შორის ლიბანში.

ისრაელის პოზიცია და უსაფრთხოების გარანტიები

პრემიერ-მინისტრმა ბენიამინ ნეთანიაჰუმ დონალდ ტრამპთან გამართული საუბრის შემდეგ დაადასტურა, რომ მხარეები შეთანხმდნენ ჰორმუზის სრუტის გახსნაზე. თუმცა, ისრაელი მკაცრ მოთხოვნებს აყენებს.

„ნებისმიერი საბოლოო შეთანხმება უნდა ითვალისწინებდეს ირანის ბირთვული გამდიდრების ობიექტების დემონტაჟს და გამდიდრებული მასალის ქვეყნის ტერიტორიიდან გატანას“, — აცხადებს ნეთანიაჰუ.

ისრაელის პრემიერის თქმით, ტრამპმა კიდევ ერთხელ დაადასტურა ისრაელის უფლება, დაიცვას საკუთარი თავი ნებისმიერ ფრონტზე. ნეთანიაჰუმ ასევე მადლობა გადაუხადა აშშ-ის პრეზიდენტს „ურყევი ვალდებულებისთვის“ ისრაელის უსაფრთხოების მიმართ.

არსებული წინააღმდეგობები

მიუხედავად ოპტიმისტური განცხადებებისა, მოლაპარაკებებში სირთულეები რჩება. ირანული მხარე აცხადებს, რომ თუ აშშ დაბრკოლებებს შექმნის, საბოლოო შეთანხმება ვერ შედგება. ოფიციალური თეირანი ასევე მიუთითებს, რომ აშშ-ის მხრიდან პოზიციების ხშირი ცვლილება პროცესს აფერხებს.

ამასთან, ირანის უზენაესი ლიდერის სამხედრო მრჩეველმა მოჰსენ რეზაიმ განაცხადა, რომ ჰორმუზის სრუტის მართვა თეირანის „სამართლებრივი უფლებაა“. მისი თქმით, ეს ნაბიჯი სპარსეთის ყურეში 50-წლიან დაძაბულობას დაასრულებს.

ანალიტიკოსები ვარაუდობენ, რომ თუ დიპლომატიური გზა ისრაელის უსაფრთხოების სტანდარტებს არ დააკმაყოფილებს, შესაძლოა ისრაელმა დამოუკიდებელი სამხედრო ოპერაციების გაფართოება აირჩიოს, რაც მოლაპარაკებების პროცესს კიდევ უფრო გაართულებს.